ana sayfa

YAPI DENETİM TASARISI ve İLGİLİ TASLAK YÖNETMELİK GEREĞİNCE 16.12.1999 TARİHİ İTİBARİYLE YAPILAN GELİR-GİDER HESAPLARI

Yapı Denetimi Tasarısına bağlı olarak çıkarılacak olan yönetmeliğin ilk taslağı tetkik edilmiş ve Bakanlık önerileri doğrultusunda yaptığımız hesaplar Yüksek Fen Kurulu üyelerine sunulmuştur. Buna göre kurulması planlanan şirketlerin giderleri çok büyük rakamlara ulaşmaktadır ve bunların mühendislik şirketi değil başka amaçlı ticari kuruluşlar ve tekeller haline geleceği korkumuz tekrar dile getirilmiştir. Nitekim gelir-gider hesaplarında görülen dengesizlik, kuşkularımızın doğruluğunu kanıtlamaktadır:

Yapı Denetimi Tasarısına bağlı olarak çıkarılacak olan yönetmeliğin ilk taslağı tetkik edilmiş ve Bakanlık önerileri doğrultusunda yaptığımız hesaplar Yüksek Fen Kurulu üyelerine sunulmuştur. Buna göre kurulması planlanan şirketlerin giderleri çok büyük rakamlara ulaşmaktadır ve bunların mühendislik şirketi değil başka amaçlı ticari kuruluşlar ve tekeller haline geleceği korkumuz tekrar dile getirilmiştir. Nitekim gelir-gider hesaplarında görülen dengesizlik, kuşkularımızın doğruluğunu kanıtlamaktadır:







Kabuller:

"Uzman" mühendis/mimar brüt maaşı = 1.500.000.000.-TL/ay
Mühendis/Mimar brüt maaşı = 1.000.000.000.-TL/ay



 
Tekniker brüt maaşı = 800.000.000.-TL/ay
Hesap dönemi süresi (B.İ.B. önerisi) = 2 yıl
Firma genel giderleri = %56 x Teknik Per. Maaşları (İdari personel maaşları ve diğer tüm giderler)



 
Proje giderleri = %27 x Teknik Per. Maaşları



 
Kar (%50 vergi dahil) = %25
Sorumluluk sigortası primi (yaklaşık) = %2 x kontrolluk bedelinin 10 katı



 





A Grubu Denetim Kuruluşu:

Öngörülen iş hacmi (tasarıdan, 2 yıl için) = top. 500.000 m2



 
Öngörülen kontrolluk bedeli = %5 x yapı yaklaşık maliyeti (%5 ortalama olarak alınmıştır)





• Toplam iş hacminin kabul edilebilir yaklaşık dağılımı:



10 adet 20.000 m2 otel



5 adet 20.000 m2 hastane



5 adet 10.000 m2 spor tesisi



5 adet 10.000 m2 iş merkezi



10 adet 5.000 m2 blok apartman

 • Kontrolluk Gelirleri (2 yıl için)

Yapı İnş.Alanı, m2 Adet B.İ.B. Yapı Yaklaşık Maliyeti, TL/m2 Yaklaşık Yapı Maliyeti,



TL
Kontrolluk



Geliri,



TL/2 Yıl



 
Otel



(4 ve 5 yıldızlı)
20.000 10 140.000.000.- 28 trilyon 1.4 trilyon



 
Hastane 20.000 5 103.000.000.- 10.3 trilyon 0.5 trilyon
Spor Tesisi 10.000 5 86.500.000.- 4.3 trilyon 0.2 trilyon



 
İş Merkezi 10.000 5 86.500.000.- 4.3 trilyon 0.2 trilyon



 
Apartman 5.000 10 69.200.000.- 3.5 trilyon 0.2 trilyon



 
Toplam 500.000 - - 50.4 trilyon 2.5 trilyon



(4.8 milyon USD)



 
 

• Şirket giderleri

14 uzman müh./mimar brüt maaşı = 21.000.000.000.-TL/ay
25 müh./mimar brüt maaşı = 25.000.000.000.-TL/ay
25 tekniker brüt maaşı = 20.000.000.000.-TL/ay
Teknik Personel Maaşları = 66.000.000.000.-TL/ay





• 2 Yıllık Giderler

Tek. Pers. Maaşları 24 x 66 = 1.584 trilyon
Genel giderler 1.584 x 0.56 = 0.887 trilyon
Proje giderleri 1.584 x 0.27 = 0.428 trilyon
    2.889 trilyon
Kar + vergi 2.899 x 0.25 = 0.724 trilyon
Sigorta primleri



(2.5 trilyon kont. Geliri x 10 kat x 0.02)
= 0.500 trilyon
Toplam gider = 4.123 trilyon



(7.9 milyon USD)

• Sonuç

4.123 trilyon gidere karşılık, 2.5 trilyon gelirle (%100 dolulukla çalışsa bile) hiçbir şirket ayakta kalamaz. Bu şirket, en yakın zamanda teknik müşavir olmayan sermaye sahiplerinin eline geçer ve başka amaçlarla kullanılır. Ayrıca ülkemizde tekeller yaratır.

C Grubu Denetim Kuruluşu:

Öngörülen iş hacmi (tasarıdan, 2 yıl için) = toplam 100.000 m2



 
Öngörülen kontrolluk bedeli = %7 x yapı yaklaşık maliyeti



(%7 ortalama olarak alınmıştır.)




• Toplam iş hacminin kabul edilebilir dağılımı:



100 adet 5'er katlı, 10'ar daireli bina



(her biri 1000 m2)



Yapı yaklaşık maliyeti = 69.200.000 x 1000 m2 = 69.200.000.000.-TL



(kaloriferli konut)
Kontrolluk geliri = 69.200.000.000 x 100 ad. X 0.07



= 484.400.000.000.- TL/2 yıl



(923.000 USD)




• Şirket giderleri



4 uzman müh./mimar brüt maaşı = 6.000.000.000.- TL/ay
5 müh./mimar brüt maaşı = 5.000.000.000.- TL/ay
5 tekniker brüt maaşı = 4.000.000.000.- TL/ay
Tek.Pers.Maaşları = 15.000.000.000.- TL/ay




• 2 yıllık giderler



Tek.Per.maaşları 24 x 15.000.000.000 = 360.000.000.000.- TL
Genel giderler 360 milyar x 0.56 = 201.000.000.000.- TL
Proje giderleri 360 milyar x 0.27 = 97.200.000.000.- TL
  = 658.200.000.000.- TL
Kar + vergi 658 milyar x 0.25 = 164.550.000.000.- TL
Sigorta primleri (485 milyar x 10 x 0.02) = 97.000.000.000.- TL
Toplam gider = 919.700.000.000._TL (1.750 USD)








Sonuç

920 milyar gidere karşılık, 485 milyar gelirle (%100 doluluk çalışsa bile) hiçbir şirket faaliyetine devam edemez. Sonuç; A Grubu şirketlerde olduğu gibi, amaç dışı ve tekelci şirketlerin oluşmasına neden olunabilir.



Not: A ve C grupları hesapları yeterli olur düşüncesiyle, B grubu için ayrıca hesap yapılmamıştır.

Yapı İnş.Alanı, m2 Adet B.İ.B. Yapı Yaklaşık Maliyeti, TL/m2 Yaklaşık Yapı Maliyeti,



TL
Kontrolluk



Geliri,



TL/2 Yıl



 
Otel



(4 ve 5 yıldızlı)
20.000 10 140.000.000.- 28 trilyon 1.4 trilyon



 
Hastane 20.000 5 103.000.000.- 10.3 trilyon 0.5 trilyon
Spor Tesisi 10.000 5 86.500.000.- 4.3 trilyon 0.2 trilyon



 
İş Merkezi 10.000 5 86.500.000.- 4.3 trilyon 0.2 trilyon



 
Apartman 5.000 10 69.200.000.- 3.5 trilyon 0.2 trilyon



 
Toplam 500.000 - - 50.4 trilyon 2.5 trilyon



(4.8 milyon USD)